Słownik Metodolog.pl A–Z

Pojęcia, które da się zastosować

Każde hasło zawiera rozbudowane wyjaśnienie, praktyczny przykład z interpretacją, wskazówki zastosowania, gotowy zapis wyniku w APA 7 oraz publikacje naukowe w APA i BibTeX. Wzory pojawiają się tylko tam, gdzie rzeczywiście pomagają zrozumieć pojęcie.

Strona główna / Słownik

1099 praktycznych haseł

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

K-M-O i test sferyczności BartlettaKafeteria (kafeteria odpowiedzi)Kalibracja modeluKanon jednej różnicyKaplan, Edward i Meier, PaulKappa CohenaKappa FleissaKappa ważonaKarta kontrolna Shewharta i CUSUMKartogram (mapa choropletyczna)Kendall, Maurice G.Klątwa zwycięzcy (winner’s curse)Klinicznie istotna zmiana (Jacobson–Truax)Klucz odpowiedziKodowanie efektów (effect coding)Kodowanie odpowiedzi otwartychKodowanie otwarte, osiowe i selektywneKodowanie zmiennych w RKodowanie znaków UTF-8KointegracjaKołmogorow, AndriejKomitet monitorowania danych (DSMB)Komputerowe testowanie adaptacyjne (CAT)Konflikt interesówKonsensus ekspertówKontaminacja między grupamiKontrast planowanyKontrbalansowanieKontrola negatywna (negative control)Korekta BonferroniegoKorekta na atenuacjęKorelacjaKorelacja a przyczynowośćKorelacja cząstkowaKorelacja kanonicznaKorelacja odległościowaKorelacja PearsonaKorelacja polichorycznaKorelacja pomiarów przed i poKorelacja pozornaKorelacja punktowo-dwuseryjnaKorelacja rangowo-biseryjnaKorelacja semicząstkowaKorelacja SpearmanaKorelacja tau KendallaKorelacja tetrachorycznaKowariancjaKowariancja reszt w SEMKR-20 (Kuder–Richardson)KrigingKruskal, WilliamKryteria Bradforda HillaKryteria włączenia i wyłączeniaKryterium Fornella–LarckeraKryterium procenta wyjaśnianej wariancjiKryterium tylnych drzwi (back-door)Kryzys replikacyjny w psychologiiKrzywa charakterystyczna pozycji (IRT)Krzywa decyzyjna (net benefit)Krzywa Kaplana–MeieraKrzywa LorenzaKrzywa precyzja–czułość (PR)Krzywa ROCKrzywa ROC zależna od czasuKrzywa specyfikacjiKrzywa uczenia (learning curve)Krzywa wzrostu (LGM)Książka kodowaKurtozaKwadrat łacińskiKwartet Anscombe’aKwartyleKwestionariusz a ankieta

L

Ł

M

Macierz korelacjiMacierz ładunków i ładunków krzyżowychMacierz modelowaMacierz MTMMMacierz pomyłekMacierz reszt standaryzowanych w SEMMacierz strukturyMacierz wykresów rozrzutu (SPLOM)MAD – medianowe odchylenie bezwzględneMahalanobis, Prasanta ChandraMałe wielokrotności (small multiples)Manipulacja eksperymentalnaMANOVA (wielowymiarowa analiza wariancji)Mapa cieplna korelacjiMapa Wrighta (mapa osób i pozycji)Marginalna istotność („trend statystyczny”)Marginalne modele strukturalne (MSM)Margines błędu w sondażuMarkow, AndriejMaszyna wektorów nośnych (SVM)Materiały uzupełniająceMaxDiff (best–worst scaling)MCID – minimalna istotna klinicznie różnicaMediacja (analiza mediacji)Mediacja całkowitaMediacja częściowaMedianaMemo analityczneMetaanalizaMetaanaliza danych indywidualnych (IPD)Metaanaliza sieciowaMetaregresjaMetoda AngoffaMetoda asymptotycznie wolna od rozkładu (ADF)Metoda biograficzna (biographical method)Metoda Blanda–AltmanaMetoda CattellaMetoda delfickaMetoda deltaMetoda Dillmana (tailored design)Metoda eliminacji wstecznej (analiza regresji)Metoda FielleraMetoda głównych składowych (analiza czynnikowa)Metoda grup znanychMetoda jackknifeMetoda k najbliższych sąsiadów (kNN)Metoda KaiseraMetoda krokowa (analiza regresji)Metoda momentówMetoda najmniejszych kwadratówMetoda największej wiarygodnościMetoda osi głównychMetoda selekcji postępującej (analiza regresji)Metoda syntetycznej kontroliMetoda uogólnionych najmniejszych kwadratów (GLS)Metoda usuwania (analiza regresji)Metoda van Westendorpa (PSM)Metoda wprowadzaniaMetodologia QMetryczkaMiara A Varghi–DelaneyaMiary błędu prognozy: MAE, RMSE, MAPEMICOM (inwariancja pomiaru kompozytów)Minard, Charles JosephMinimalizacja przydziałuMinimalna wykrywalna zmiana (MDC)MLR (odporna metoda największej wiarygodności)Moc testuModel A i Model B w PLS-PMModel AFT (przyspieszonego czasu do zdarzenia)Model APIM (aktor–partner)Model bifactorModel CLMM (porządkowy model mieszany)Model CoxaModel częściowego kredytu (PCM)Model hurdleModel komplementarny log-log (cloglog)Model log-dwumianowyModel mieszanin wzrostu (GMM) i LCGAModel MIMICModel odpowiedzi stopniowanej (GRM)Model potencjalnych wyników (kontrfaktyczny)Model przestrzeni stanów i filtr KalmanaModel RaschaModel selekcji HeckmanaModel selekcji w metaanalizieModel słabości (frailty)Model tau-ekwiwalentny a kongenerycznyModel tobitowyModel TweedieModel VAR (wektorowa autoregresja)Model wielopoziomowyModel wielostanowyModel z nadmiarem zerModele ARCH i GARCHModele frakcji wyleczonych (cure models)Modele refleksyjne i formatywneModeracjaModerowana mediacjaMomenty rozkładuMRP (regresja wielopoziomowa z poststratyfikacją)

N

O

P

P-curveP-hackingPanel internetowy i rekrutacja onlineParadaneParadoks LordaParadoks SimpsonaParametr niecentralności i symulacyjna analiza mocyParcelacja pozycjiPascal, Blaise i Fermat, Pierre dePasmo ufności i pasmo predykcjiPCA (analiza głównych składowych)PCFI (analiza SEM)Pearson, Egon S.Pearson, KarlPeirce, Charles SandersPercentylPercentyl normyPeriodogram i analiza spektralnaPERMANOVAPET-PEESEPGFI (analiza SEM)Pi ScottaPICOPiramida wiekuPlan SalomonaPlan zarządzania danymi (DMP)Playfair, WilliamPlik .savPlik CSVPLSc (consistent PLS)PLSpredictPNFI (analiza SEM)Podejście Barona i Kenny’ego (analiza mediacji)Podejście Cohen i Cohen (analiza mediacji)Podskala i wynik ogólnyPodwójne uczenie maszynowe (DML)Podwójnie ślepa próbaPoisson, Siméon DenisPomiar jakości snuPomiar jedną pozycją (single-item)Pomiar odroczony (follow-up)POMP – procent maksymalnego wynikuPoprawka Greenhouse’a–GeisseraPoprawka HolmaPoprawka Huynha–FeldtaPoprawka ŠidákaPoprawka YatesaPopulacjaPoziom istotności (alfa)Pozycja odwróconaPozycje wypełniającePrawo BenfordaPrawo wielkich liczbPredyktorPreprintPrerejestracja badańProblem badawczyProblem wielokrotnych porównań (FWER, FDR)Procedura Benjaminiego–Hochberga (FDR)Procedura pozorowana (sham)PROM – wynik zgłaszany przez pacjentaPropensity scoreProste nachylenia (simple slopes)PróbaPróba kwotowaPróba losowaPróbkowanie czasowe w obserwacjiPrzedział bootstrapowy BCaPrzedział Johnsona–NeymanaPrzedział Newcombe’a dla różnicy proporcjiPrzedział predykcji w metaanaliziePrzedział ufnościPrzedział ufności dla proporcjiPrzedział ufności z profilu wiarygodnościPrzegląd systematyczny i PRISMAPrzegląd zakresu (scoping review)Przerwanie badania z powodu daremnościPrzerwany szereg czasowyPrzeuczenie (overfitting)Przyczynowość w sensie GrangeraPrzypadek HeywoodaPseudo-R²PseudoreplikacjaPSPPPsychometriaPunkt odcięciaPytania o płeć i wiek w ankieciePytanie badawczePytanie dwuznaczne (double-barreled)Pytanie filtrujące i logika przejśćPytanie kierunkowePytanie kontrolne (attention check)Pytanie niekierunkowePytanie otwarte i zamkniętePytanie sugerujące

Q

R

R (język programowania)R² w modelach wielopoziomowychR-kwadrat skorygowanyRaking (ważenie iteracyjne)RandomizacjaRandomizacja blokowaRandomizacja mendlowskaRandomizacja warstwowaRangowanieRanking a ocena pozycji (rating)Ranking SUCRARecenzja podwójnie ślepaRefleksyjna zmienna latentnaRefleksyjność badaczaRegistered reportRegresja betaRegresja beta z inflacją zer i jedynek (ZOIB)Regresja Conwaya–Maxwella–PoissonaRegresja DemingaRegresja do średniejRegresja FirthaRegresja gammaRegresja geograficznie ważona (GWR)Regresja grzbietowa i LASSORegresja hierarchicznaRegresja izotonicznaRegresja krzywoliniowaRegresja kwantylowaRegresja liniowaRegresja logistycznaRegresja Passinga–BablokaRegresja PLS (cząstkowych najmniejszych kwadratów)Regresja PoissonaRegresja porządkowaRegresja probitowaRegresja prostaRegresja segmentowa (punkt załamania)Regresja ujemna dwumianowaRegresja ułamkowa (fractional logit)Regresja wielorakaReguła trzech sigmRejestracja badania klinicznegoRejestracja przeglądu w PROSPERORekodowanieRekord danychREML a MLReplikowalnośćReprezentatywność próbyRespondent zastępczy (proxy)Responsywność narzędziaReszty regresjiReszty SchoenfeldaRMSEA (analiza SEM)RMSSD – średnia kwadratowa kolejnych różnicRMST – ograniczony średni czas przeżyciaRoB 2ROBINS-IRotacja nieortogonalna (ukośna)Rotacja ortogonalnaRotacja VARIMAXRozbieżny wykres skumulowany (skala Likerta)Rozkład betaRozkład beta-dwumianowyRozkład Cauchy’egoRozkład chi-kwadratRozkład dwumianowyRozkład FRozkład gammaRozkład hipergeometrycznyRozkład jednostajnyRozkład lognormalnyRozkład normalnyRozkład PoissonaRozkład t-StudentaRozkład WeibullaRozkład wykładniczyRozstępRozstęp ćwiartkowy (IQR)Równoliczność grupRyzyko konkurencyjne i CIFRyzyko względne (RR)Rzetelność (psychometria)Rzetelność kompozytowa (Composite Reliability, rho_C)Rzetelność połówkowa i wzór Spearmana–BrownaRzetelność rho_A Dijkstry-HenseleraRzetelność test–retestRzetelność testów sprawnościRzetelność wielopoziomowa

S

Schemat czynnikowy 2 × 2Schemat eksperymentalnySchemat korelacyjnySchemat międzyobiektowy i wewnątrzobiektowySchemat obserwacyjnySchemat podłużnySchemat pretest–posttest bez grupy kontrolnejSchemat przekrojowySchemat quasi-eksperymentalnySchemat split-plotSchemat stepped-wedgeSekwencyjna analiza metaanalizy (TSA)Sekwencyjny test ilorazu wiarygodności (SPRT)SEM (Modelowanie Równań Strukturalnych)Separacja w regresji logistycznejSezonowośćShapiro, Samuel i Wilk, MartinShewhart, WalterSiatka repertuarowa Kelly’egoSieć nomologicznaSieć psychometrycznaSimpson, EdwardSkala dychotomicznaSkala dyferencjału semantycznegoSkala dystansu społecznego BogardusaSkala GuttmanaSkala ilościowaSkala ipsatywna (wymuszony wybór)Skala IQSkala LikertaSkala Likerta w ocenie klinicznejSkala nominalnaSkala NRS (numeryczna skala oceny)Skala porządkowaSkala standaryzowanaSkala staninowaSkala StapelaSkala stenowaSkala tenowaSkala Thurstone’aSkala VAS (wizualno-analogowa)Skalowanie MokkenaSkalowanie wielowymiarowe (MDS)Skalowany chi-kwadrat Satorry–BentleraSkośnośćSkrócona wersja kwestionariuszaSkumulowana metaanalizaSłowa kluczoweSMR – standaryzowany współczynnik umieralnościSnow, JohnSocjometriaSpearman, CharlesSpeeding – zbyt szybkie wypełnianie ankietySpójność wewnętrzna (rzetelność skali)Sprawdzenie manipulacji (manipulation check)SRM – standaryzowana średnia odpowiedźSRMR (analiza SEM)SRQR – standard raportowaniaStacjonarność szeregu czasowegoStandardowy błąd pomiaru (SEM)Standaryzacja (psychometria)Standaryzacja względem wiekuStandaryzacja zmiennejStandaryzowana różnica średnich (SMD)statcheck i SPRITEStatystyka opisowaSteinhaus, HugoStevens, Stanley SmithStopnie swobodyStopnie swobody Kenwarda–Rogera i Satterthwaite’aStraightlining i nieuważne odpowiedziStratyfikacja główna (principal stratification)Styl APA (standard APA)Style odpowiedzi skrajnych i środkowych (ERS, MRS)SupresjaSyntax (język poleceń)Syntetyczni respondenciSzereg czasowy

Ś

T

T² Hotellingat-SNE i UMAPTabela analizy czynnikowej w APATabela ANOVA w APATabela dopasowania modelu CFA w APATabela korelacji w APATabela krzyżowaTabela mediacji w APATabela regresji liniowej w APATabela regresji logistycznej w APATabela rzetelności skal w APATabela statystyk opisowych w APATabela testu t w APATaksonomia CRediT (role autorów)Technika grupy nominalnejTechnika randomizowanych odpowiedziTechnika zmiennej markerowej (Lindell i Whitney)Tendencja do zgadzania się (acquiescence)Teoria generalizowalnościTeoria ugruntowanaTeoria zmiany i model logicznyTercyle i podział kwantylowyTest A/BTest Andersona–DarlingaTest Ansariego–BradleyaTest AroianaTest BarnardaTest Bartletta jednorodności wariancjiTest BrantaTest Breslowa–DayaTest Breuscha–PaganaTest Browna–Forsythe’aTest Brunnera–MunzelaTest chi-kwadrat zgodnościTest ChowaTest Cochrana–Mantela–Haenszela (CMH)Test ConoveraTest Cramera–von MisesaTest D’Agostino–PearsonaTest DeLongaTest Dickeya–FulleraTest dla dwóch proporcjiTest dokładny FisheraTest DunnaTest DunnettaTest Durbina-WatsonaTest EggeraTest Fishera–Freemana–HaltonaTest Flignera–KilleenaTest Fmax HartleyaTest FriedmanaTest GTest Gamesa–HowellaTest GoodmanaTest GRIMTest GrubbsaTest HausmanaTest Hosmera–LemeshowaTest ilorazu wiarygodności (LRT)Test Jarque–BeraTest jednostronny i dwustronnyTest Jonckheere’a–TerpstryTest Kołmogorowa-SmirnowaTest KPSSTest Kruskala-WallisaTest Levene’aTest LillieforsaTest Ljunga–BoxaTest log-rankTest M BoxaTest Manna–KendallaTest MAP VeliceraTest Mauchly'egoTest MCAR Little’aTest McCrary’egoTest McNemaraTest mediany MoodaTest mnożnika Lagrange’a (test score)Test NemenyiegoTest Page’aTest permutacyjnyTest PettittaTest psychometrycznyTest Q CochranaTest Q DixonaTest Quade'aTest RESET RamseyaTest równoważności (TOST)Test różnicy chi-kwadrat w SEMTest ScheffégoTest Scheirera–Raya–Hare’aTest serii (Walda–Wolfowitza)Test sferyczności BartlettaTest Shapiro-WilkaTest Siegela–TukeyaTest SobelaTest sprawności – pomiar wykonaniaTest statystycznyTest SteigeraTest Stuarta–MaxwellaTest symetrii BowkeraTest t dla jednej próbyTest t dla prób niezależnychTest t dla prób zależnychTest t StudentaTest trendu Cochrana–Armitage’aTest Tukeya (HSD)Test U Manna-WhitneyaTest WaldaTest WelchaTest White’aTest WilcoxonaTest YuenaTest znakówTesty nieparametryczneTesty parametryczneTesty post hocThurstone, Louis LeonTLI (analiza SEM)Tłumaczenie zwrotne i adaptacja kulturowaTMLE – celowana estymacja największej wiarygodnościTrafność (psychometria)Trafność diagnostyczna (równoczesna)Trafność ekologicznaTrafność kryterialnaTrafność prognostycznaTrafność przyrostowaTrafność różnicowaTrafność teoretyczna (konstruktu)Trafność treściowa (CVI)Trafność wewnętrzna badaniaTrafność zbieżnaTrafność zewnętrznaTransformacja Boxa–CoxaTransformacja Fishera zTransformacja logarytmicznaTransformacja logitowa i arcus sinusTransformacja Yeo–JohnsonaTranskrypcja wywiaduTrim-and-fillTukey, John W.

U

V

W

w CohenaW KendallaWaga zewnętrzna (outer weight)Wagi IPW (ważenie odwrotnością prawdopodobieństwa)Wagi nakładania (ATO) i równoważenie entropiiWald, AbrahamWalidacja krzyżowaWariancjaWariancja indywidualnaWariancja międzygrupowaWariancja wewnątrzgrupowaWartość krytycznaWartość mid-pWartość oczekiwanaWartość p (p-value)Wartość predykcyjna dodatnia i ujemna (PPV, NPV)Wartość q StoreyaWarunkowa regresja logistycznaWażenie danych (wagi poststratyfikacyjne)Ważność permutacyjna zmiennychWątpliwe praktyki badawcze (QRP)Weryfikacja przez uczestników (member checking)Wiarygodność w badaniach jakościowych (trustworthiness)Wielkość efektu (zob. siła efektu)Wielkość efektu dla prób zależnych (d_z, d_av)Wieloaspektowy model Rascha (MFRM)Wielomiany ułamkoweWilcoxon, FrankWilkinson, LelandWilson, Edwin BidwellWLSMVWłaściwa adaptacja (psychometria)Wnioski w pracyWnioskowanie randomizacyjneWright, SewallWskaźnik odpowiedzi (response rate)Wskaźnik samodzielności (ADL)Wskaźnik sylwetki (silhouette)Wskaźnik wiarygodnej zmiany (RCI)Wspólna wariancja metody (CMV) i test HarmanaWspólne modele danych podłużnych i czasu do zdarzenia (joint models)Wspólne wsparcie i kaliperWspółczynnik CVR Lawshe'aWspółczynnik determinacji (zob. R-kwadrat)Współczynnik eta (korelacyjny)Współczynnik H (Hancock)Współczynnik kontyngencji CWspółczynnik niepewności TheilaWspółczynnik phi (φ)Współczynnik zgodności Lina (CCC)Współczynnik zmienności (CV)WspółliniowośćWygładzanie wykładnicze (Holt–Winters)Wykres BaujataWykres bąbelkowy (bubble chart)Wykres częściowej zależności i krzywe ICE (PDP, ICE)Wykres efektów modelu (effect plot)Wykres GalbraithaWykres Gardnera–Altmana (estimation plot)Wykres gąsienicowy (caterpillar plot)Wykres GOSH w metaanalizieWykres grzbietowy (ridgeline plot)Wykres hantlowy (dumbbell plot)Wykres heksagonalny (hexbin)Wykres interakcjiWykres kołowy i pierścieniowyWykres konturowy i powierzchnia odpowiedziWykres kwantylowy (Q-Q)Wykres L’AbbégoWykres lasu (forest plot)Wykres lejkowy (funnel plot)Wykres lejkowy do porównywania instytucji (Spiegelhalter)Wykres lift i wykres gainWykres lizakowy (lollipop chart)Wykres log(−log) przeżyciaWykres łodygowo-liściowy (stem-and-leaf)Wykres mozaikowy (mosaic plot)Wykres nachyleń (slopegraph)Wykres opóźnień (lag plot)Wykres osypiskaWykres P-P (procent–procent)Wykres ParetoWykres pływaka (swimmer plot)Wykres pszczelego roju i wykres sina (beeswarm, sina plot)Wykres pudełkowyWykres punktowy Clevelanda (dot plot)Wykres radarowy (radar chart)Wykres raincloudWykres reszt względem wartości dopasowanychWykres robaczkowy (worm plot)Wykres rozrzutuWykres skala–położenie (scale-location)Wykres skrzypcowyWykres słupkowyWykres spaghettiWykres ścieżkowyWykres tornado (analiza wrażliwości)Wykres UpSetWykres waflowy (waffle chart)Wykres warstwowy (stacked area chart)Wykres wodospadowy (waterfall plot)Wykres współczynników (coefficient plot)Wykres współrzędnych równoległychWykres z ikonami (icon array)Wykres zmiennej dodanej (added-variable plot)Wynik BrieraWynik różnicowy (change score)Wynik skali: średnia czy sumaWynik surowyWynik TWynik znormalizowanyWyniki czynnikowe (factor scores)Wytyczne STARDWywiad poznawczy

Y

Z

R