Słownik metodologiczny · Pomiar i skale

Test sprawności – czym pomiar wykonania różni się od samoopisu?

Test sprawności mierzy, co badany faktycznie wykonał: czas, dystans, liczbę powtórzeń. Wyjaśniamy różnicę wobec kwestionariusza, wyniki badań porównujących oba źródła, analizę danych i typowe błędy.

Strona główna / Słownik / Test sprawności – pomiar wykonania

Opracowanie merytoryczne: · Opublikowano:

W skrócie: Test sprawności (pomiar wykonania, performance-based measure) to standaryzowane zadanie, które badany wykonuje przy oceniającym; wynikiem jest czas, dystans, liczba powtórzeń lub punkty. Uzupełnia samoopis: oba źródła niezależnie przewidują np. utratę samodzielności u osób starszych.

Co to jest test sprawności?

Test sprawności, czyli pomiar wykonania (ang. performance-based measure), to standaryzowane zadanie, które badany wykonuje na oczach oceniającego: wstaje z krzesła, idzie, utrzymuje równowagę. Wynikiem jest czas, dystans, liczba powtórzeń albo punkty przyznane według kryteriów. Przykłady to test TUG, test 6-minutowego marszu i Skala Równowagi Berga.

Wykonanie a samoopis

Kwestionariusz mówi, co badany sądzi o swoim funkcjonowaniu, a test – co zrobił w danej chwili i w określonych warunkach. To dwa różne źródła informacji, a nie lepsza i gorsza wersja tego samego pomiaru. Reuben i in. (1992) obserwowali 149 starszych osób przez średnio 22 miesiące: zarówno pozycje samoopisu, jak i testy wykonania były niezależnymi predyktorami zgonu lub umieszczenia w domu opieki. Guralnik i in. (1994) w badaniu ponad 5000 osób w wieku 71 lat i więcej pokazali, że krótka bateria testów kończyn dolnych silnie wiązała się z deklarowaną niepełnosprawnością, ale dawała też informację niedostępną z samoopisu: wśród osób, które nie zgłaszały ograniczeń, wyniki testów różnicowały ryzyko. Samoopis, czyli PROM, i pomiar wykonania warto więc traktować jako uzupełniające się.

Jak analizować wyniki

W pracy podaj medianę z rozstępem międzykwartylowym albo średnią z odchyleniem standardowym, liczbę osób, które nie ukończyły zadania, oraz to, czy próg ryzyka pochodzi z cytowanego źródła.

Na co uważać

  • Brak standaryzacji. Instrukcja, obuwie, pomoce do chodzenia, długość korytarza i zachęty słowne zmieniają wynik – opisz je w metodach.
  • Efekt uczenia. Druga próba bywa lepsza od pierwszej; ustal z góry, czy liczysz próbę najlepszą, średnią czy drugą.
  • Bezpieczeństwo. Test wykonania wymaga obecności przeszkolonej osoby, więc nie da się go przenieść do ankiety online.

Najczęstsze pytania

Czy test sprawności jest lepszy od kwestionariusza?

Nie jest lepszy, tylko inny. Test pokazuje wykonanie w standardowych warunkach, kwestionariusz – ocenę funkcjonowania w życiu codziennym. Reuben i in. (1992) oraz Guralnik i in. (1994) wykazali, że oba źródła niezależnie przewidują zgon i umieszczenie w domu opieki.

Jak zakodować osobę, która nie ukończyła testu?

Nie usuwaj jej z analizy. Zapisz powód (np. ból, ryzyko upadku, odmowa) i użyj z góry ustalonej reguły, np. najgorszej kategorii, wyniku ucenzurowanego albo analizy rang. Liczbę takich osób podaj w wynikach.

Czy czas testu analizować testem t?

Czasy wykonania są zwykle prawoskośne i mają długi ogon wolnych osób. Rozważ logarytm czasu lub analizę mediany; przy porównaniu przed–po raportuj zmianę razem z minimalną wykrywalną zmianą.

Powiązane hasła

Rzetelność testów sprawnościMinimalna wykrywalna zmiana (MDC)PROM – wynik zgłaszany przez pacjentaEfekt sufitu i efekt podłogiTransformacja logarytmicznaICC – współczynnik korelacji wewnątrzklasowej

Poradniki, w których użyjesz tego pojęcia

Poradnik

TUG w badaniu – porównanie grup i upadki

Skośny czas i porównanie grup, przerwane próby i najgorsza ranga, liczba upadków w regresji ujemnej dwumianowej oraz AUC – z przykładem w R.

Czytaj →Poradnik

Test 6-minutowego marszu – analiza

Efekt uczenia się, forma ICC, SEM i MDC, odsetek wartości należnej z równań Enrighta i Sherrilla oraz ANCOVA dwóch grup – z przykładem w R.

Czytaj →Poradnik

Skala Równowagi Berga – analiza wyników

Punktacja 0–56, efekt sufitu, ICC, SEM i MDC95, ANCOVA przed i po oraz ostrożność wobec progu 45 pkt – z przykładem w R i wzorem opisu.

Czytaj →Poradnik

Statystyka dla fizjoterapeuty

Pomiar przed i po terapii, test t i Wilcoxona, MCID dla skali NRS, ANCOVA, trzy pomiary, ICC i regresja do średniej – z danymi, kodem R i opisem APA.

Czytaj →

Potrzebujesz wsparcia w analizie danych?

Wybierz ofertę dopasowaną do pracy dyplomowej albo profesjonalnego projektu naukowego.

Wyceń analizęOferta dla studentów

Bibliografia i dalsza literatura naukowa (APA 7)

  1. Guralnik, J. M., Simonsick, E. M., Ferrucci, L., Glynn, R. J., Berkman, L. F., Blazer, D. G., Scherr, P. A., & Wallace, R. B. (1994). A short physical performance battery assessing lower extremity function: Association with self-reported disability and prediction of mortality and nursing home admission. Journal of Gerontology, 49(2), M85–M94. https://doi.org/10.1093/geronj/49.2.m85
  2. Reuben, D. B., Siu, A. L., & Kimpau, S. (1992). The predictive validity of self-report and performance-based measures of function and health. Journal of Gerontology, 47(4), M106–M110. https://doi.org/10.1093/geronj/47.4.m106

Cytowania BibTeX

@article{guralnik1994short, author={Guralnik, J. M. and Simonsick, E. M. and Ferrucci, L. and Glynn, R. J. and Berkman, L. F. and Blazer, D. G. and Scherr, P. A. and Wallace, R. B.}, title={{A short physical performance battery assessing lower extremity function: Association with self-reported disability and prediction of mortality and nursing home admission}}, journal={Journal of Gerontology}, year={1994}, volume={49}, number={2}, pages={M85--M94}, doi={10.1093/geronj/49.2.m85}}
@article{reuben1992predictive, author={Reuben, D. B. and Siu, A. L. and Kimpau, S.}, title={{The predictive validity of self-report and performance-based measures of function and health}}, journal={Journal of Gerontology}, year={1992}, volume={47}, number={4}, pages={M106--M110}, doi={10.1093/geronj/47.4.m106}}
R