Co to jest POMP?
POMP (ang. percent of maximum possible, procent maksymalnego możliwego wyniku) to wynik skali przeliczony tak, że najniższy możliwy wynik ma wartość 0, a najwyższy możliwy – 100. Cohen i in. (1999) zaproponowali to przekształcenie, bo większość miar w psychologii nie ma zrozumiałych jednostek: „22.4 punktu” w kwestionariuszu stresu niewiele mówi, dopóki nie znasz zakresu skali. Przydaje się przy porównaniu skal o różnych zakresach, np. sumy 0–40 i średniej pozycji 1–7.
Jak liczyć?
x to wynik surowy osoby albo średnia grupy, a min i max to możliwe granice skali wynikające z klucza, a nie najniższy i najwyższy wynik w próbie. Wzór działa tak samo dla sumy i dla średniej pozycji (zob. wynik skali: średnia czy suma). Przekształcenie jest liniowe, więc nie zmienia wyników testów, korelacji ani d Cohena.
Przykład
Po treningu radzenia sobie ze stresem średni wynik w skali stresu 0–40 spadł z 22.4 do 18.1, a średni dobrostan na skali 1–7 wzrósł z 4.1 do 4.6 (dane przykładowe). W jednostkach surowych zmiany (−4.3 i 0.5) są nieporównywalne. W POMP stres spadł z 56.0 do 45.3, czyli o 10.7 punktu, a dobrostan wzrósł z 51.7 do 60.0, czyli o 8.3 punktu. Względem zakresu skal obie zmiany są podobne.
Jak opisać w pracy
Na co uważać
- Granice możliwe, nie zaobserwowane. Gdy wstawisz zakres z próby (np. 8–36 zamiast 0–40), średnia 22.4 da 51.4 zamiast 56.0, a wynik zacznie zależeć od tego, kogo zbadano.
- POMP to nie percentyl. 60 POMP oznacza położenie w zakresie skali, a nie wynik wyższy niż u 60% ludzi. Do porównań z populacją potrzebne są normy testowe.
- POMP to nie zmiana procentowa. Spadek o 10.7 to punkty POMP, a nie spadek „o 10.7%” względem wyniku wyjściowego.
- Ten sam wynik POMP na dwóch skalach nie oznacza tego samego nasilenia cechy.
Moeller (2015) zaleca w badaniach podłużnych przekształcenia do zakresu skali zamiast standaryzacji do wyników z. Standaryzacja w każdym pomiarze zeruje średnie i ukrywa zmianę poziomu, a POMP zachowuje proporcje odległości między odpowiedziami. Jak dojść od odpowiedzi do wyniku skali, pokazuje wpis jak policzyć wynik kwestionariusza.
POMP w R
Funkcja pomp() przelicza wynik albo średnią na procent maksymalnego możliwego wyniku. Liczby z przykładu pochodzą z tego kodu.
Średnie przed treningiem i po nim w jednostkach POMP
R
pomp <- function(x, min, max) 100 * (x - min) / (max - min) # min i max MOŻLIWE, nie zaobserwowane
# średnie przed i po treningu (dane przykładowe): stres 0–40 (suma), dobrostan 1–7 (średnia pozycji)
wyniki <- data.frame(skala = c("stres 0-40", "dobrostan 1-7"), min = c(0, 1), max = c(40, 7),
przed = c(22.4, 4.1), po = c(18.1, 4.6))
wyniki$POMP_przed <- round(pomp(wyniki$przed, wyniki$min, wyniki$max), 1)
wyniki$POMP_po <- round(pomp(wyniki$po, wyniki$min, wyniki$max), 1)
wyniki$zmiana_POMP <- wyniki$POMP_po - wyniki$POMP_przed
wynikiWynik w R
skala min max przed po POMP_przed POMP_po zmiana_POMP
1 stres 0-40 0 40 22.4 18.1 56.0 45.3 -10.7
2 dobrostan 1-7 1 7 4.1 4.6 51.7 60.0 8.3Bibliografia oprogramowania
Wyniki pochodzą z uruchomienia pokazanego kodu w R 4.5.3 (funkcje pakietu base).
- R: R Core Team. (2026). R: A language and environment for statistical computing (Version 4.5.3) [Computer software]. R Foundation for Statistical Computing. https://www.R-project.org/
Najczęstsze pytania
Jak przeliczyć wynik kwestionariusza na POMP?
Odejmij od wyniku najniższy możliwy wynik skali, podziel przez rozpiętość skali (max − min) i pomnóż przez 100. Na przykład średnia 22.4 na skali 0–40 daje 56.0 POMP.
Czy przeliczenie na POMP zmienia wynik testu t albo korelacji?
Nie. POMP to przekształcenie liniowe, więc t, F, p, r i d Cohena pozostają takie same. Zmienia się tylko jednostka, w której opisujesz średnie i różnice.
Czym POMP różni się od wyniku z?
Wynik z mówi, o ile odchyleń standardowych osoba odbiega od średniej grupy, więc zależy od próby. POMP opisuje położenie w zakresie skali i nie wymaga grupy odniesienia.
Powiązane hasła
Poradniki, w których użyjesz tego pojęcia
Jak policzyć wynik kwestionariusza
Klucz, pozycje odwrócone, podskale, reguła braków, suma czy średnia i kontrola wartości – w Excelu, SPSS, R i jamovi, z plikiem .xlsx z formułami.
Czytaj →PoradnikNiski, przeciętny, wysoki wynik
Steny, punkty odcięcia, podział skali i tercyle na jednym przykładzie: odsetki z CI, wady podziału z próby, wynik ciągły zamiast poziomów i wzór opisu.
Czytaj →Potrzebujesz wsparcia w analizie danych?
Wybierz ofertę dopasowaną do pracy dyplomowej albo profesjonalnego projektu naukowego.
Wyceń analizęOferta dla studentówBibliografia i dalsza literatura naukowa (APA 7)
- Cohen, P., Cohen, J., Aiken, L. S., & West, S. G. (1999). The problem of units and the circumstance for POMP. Multivariate Behavioral Research, 34(3), 315–346. https://doi.org/10.1207/S15327906MBR3403_2
- Moeller, J. (2015). A word on standardization in longitudinal studies: Don’t. Frontiers in Psychology, 6, Article 1389. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2015.01389 ● Otwarty dostęp
Cytowania BibTeX
@article{cohen1999problem, author={Cohen, Patricia and Cohen, Jacob and Aiken, Leona S. and West, Stephen G.}, title={{The problem of units and the circumstance for POMP}}, journal={Multivariate Behavioral Research}, year={1999}, volume={34}, number={3}, pages={315--346}, doi={10.1207/s15327906mbr3403_2}}@article{moeller2015word, author={Moeller, Julia}, title={{A word on standardization in longitudinal studies: Don’t}}, journal={Frontiers in Psychology}, year={2015}, volume={6}, eid={1389}, doi={10.3389/fpsyg.2015.01389}}