Co to jest metoda Dillmana?
Metoda Dillmana (ang. tailored design method, TDM) to zbiór zasad projektowania i prowadzenia ankiet, w którym liczbę i treść kontaktów, wygląd kwestionariusza oraz tryb zbierania danych dopasowuje się do konkretnej populacji, tematu i budżetu. Celem jest wyższy wskaźnik odpowiedzi i lepsza jakość danych. Podręcznik Dillmana, Smyth i Christian (2014) obejmuje ankiety internetowe, telefoniczne, pocztowe i mieszane. Metoda rozwija wcześniejszą, opracowaną dla ankiet pocztowych „metodę totalnego projektu” (total design method) Dillmana z końca lat 70.
Najważniejsze zasady
U podstaw leży idea wymiany społecznej: ludzie odpowiadają, gdy ufają badaczowi, widzą sens badania, a koszt udziału jest niski. W praktyce oznacza to:
- kilka zaplanowanych kontaktów zamiast jednego zaproszenia: zapowiedź, zaproszenie i przypomnienia o różnej treści;
- drobną zachętę wysłaną z góry, a nie obiecaną po odesłaniu ankiety. W przeglądzie Cochrane (Edwards i in., 2023) zachęta dołączona do kwestionariusza pocztowego zwiększała szanse odpowiedzi bardziej niż warunkowa (OR = 1.53);
- krótki, ciekawy i spersonalizowany kwestionariusz z jasną informacją o poufności i o tym, kto prowadzi badanie.
Tryby mieszane
Millar i Dillman (2011) w dwóch eksperymentach pokazali, że jednoczesne zaproponowanie wyboru trybu (internet albo papier) nie podnosiło odsetka odpowiedzi. Pomagało podanie trybów po kolei: najpierw internet, a w ostatnim kontakcie wersja papierowa. Skuteczne było też łączenie listów z e-mailami i drobna kwota pieniędzy przekazana z góry. Łączenie trybów wprowadza jednak możliwy efekt trybu badania.
Jak opisać w pracy
Na co uważać
- Metoda wymaga listy osób. Przy rekrutacji online przez media społecznościowe nie wiesz, kogo zaproszono, więc nie zaplanujesz przypomnień ani nie policzysz wskaźnika odpowiedzi.
- Wysoki odsetek odpowiedzi to nie wszystko. O jakości próby decyduje to, czy osoby, które nie odpowiedziały, różnią się od respondentów (błąd braku odpowiedzi).
- Zapisz plan kontaktów z góry i podaj go w rozdziale metodologicznym. Praktyczne wskazówki do kwestionariusza znajdziesz w poradniku jak zrobić ankietę do pracy dyplomowej, a porównanie trybów – we wpisie rodzaje badań ankietowych.
Najczęstsze pytania
Czy metoda Dillmana działa w ankietach internetowych?
Tak. Nowsze wydania podręcznika obejmują ankiety internetowe i mieszane. W eksperymentach Millar i Dillman (2011) odpowiedzi przez internet zwiększały łączenie listów z e-mailami, drobna zachęta wysłana z góry i wersja papierowa dopiero w ostatnim kontakcie.
Ile przypomnień wysłać w ankiecie do pracy dyplomowej?
Metoda zakłada kilka zaplanowanych kontaktów o różnej treści zamiast jednego zaproszenia. Liczbę przypomnień i odstępy między nimi ustal przed startem, zapisz w protokole i podaj w rozdziale metodologicznym razem z liczbą osób zaproszonych i odpowiadających.
Czy metodę Dillmana można zastosować przy rekrutacji przez media społecznościowe?
Tylko częściowo. Zasady dotyczące kwestionariusza (krótki, jasny, z informacją o poufności) nadal obowiązują, ale bez listy zaproszonych osób nie da się wysyłać indywidualnych przypomnień ani policzyć wskaźnika odpowiedzi.
Powiązane hasła
Poradniki, w których użyjesz tego pojęcia
Nagroda za udział w ankiecie
Bon, losowanie czy podziękowanie: co pokazują badania, jak nie stracić anonimowości i ile kosztuje dobra ankieta. Kalkulator i symulacja w R.
Czytaj →PoradnikJak zrobić ankietę do pracy dyplomowej
12 kroków od hipotez do czystych danych: skale, pytania, zgoda, pilotaż, Google Forms czy LimeSurvey, książka kodów, harmonogram i lista kontrolna.
Czytaj →PoradnikRodzaje badań ankietowych
Czas, dobór, kanał i cel badania ankietowego oraz ich konsekwencje dla wniosków – z symulacją autoselekcji w R i wzorem opisu schematu.
Czytaj →PoradnikGdzie znaleźć respondentów do ankiety?
Uczelnia, grupy tematyczne, kula śnieżna, panele i wymiana ankiet – porównanie kanałów, wzór zaproszenia, liczba zaproszeń i opis próby w pracy.
Czytaj →Potrzebujesz wsparcia w analizie danych?
Wybierz ofertę dopasowaną do pracy dyplomowej albo profesjonalnego projektu naukowego.
Wyceń analizęOferta dla studentówBibliografia i dalsza literatura naukowa (APA 7)
- Dillman, D. A., Smyth, J. D., & Christian, L. M. (2014). Internet, phone, mail, and mixed-mode surveys: The tailored design method (4th ed.). Wiley. https://doi.org/10.1002/9781394260645
- Edwards, P. J., Roberts, I., Clarke, M. J., DiGuiseppi, C., Woolf, B., & Perkins, C. (2023). Methods to increase response to postal and electronic questionnaires. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2023(11), Article MR000008. https://doi.org/10.1002/14651858.MR000008.pub5 ● Otwarty dostęp: pełny tekst
- Millar, M. M., & Dillman, D. A. (2011). Improving response to web and mixed-mode surveys. Public Opinion Quarterly, 75(2), 249–269. https://doi.org/10.1093/poq/nfr003
Cytowania BibTeX
@book{dillman2014internet, author={Dillman, Don A. and Smyth, Jolene D. and Christian, Leah Melani}, title={{Internet, phone, mail, and mixed-mode surveys: The tailored design method (4th ed.)}}, year={2014}, publisher={Wiley}, doi={10.1002/9781394260645}}@article{edwards2023methods, author={Edwards, Philip James and Roberts, Ian and Clarke, Mike J. and DiGuiseppi, Carolyn and Woolf, Benjamin and Perkins, Chloe}, title={{Methods to increase response to postal and electronic questionnaires}}, journal={Cochrane Database of Systematic Reviews}, year={2023}, volume={2023}, number={11}, eid={MR000008}, doi={10.1002/14651858.mr000008.pub5}}@article{millar2011improving, author={Millar, M. M. and Dillman, D. A.}, title={{Improving response to web and mixed-mode surveys}}, journal={Public Opinion Quarterly}, year={2011}, volume={75}, number={2}, pages={249--269}, doi={10.1093/poq/nfr003}}