Słownik metodologiczny · Projekt badania

PICO – jak rozpisać pytanie badawcze na cztery elementy?

PICO rozpisuje pytanie na populację, interwencję, porównanie i wynik. Pokazujemy przykład, zastosowanie w przeglądzie systematycznym i w badaniu własnym, warianty PICOS i PECO oraz gotowe zdanie do pracy.

W skrócie: PICO to schemat formułowania pytania badawczego: populacja (P), interwencja (I), porównanie (C) i wynik (O). Wyznacza kryteria włączenia i strategię wyszukiwania w przeglądzie systematycznym oraz porządkuje plan badania interwencyjnego. Warianty to m.in. PICOS i PECO (ekspozycja zamiast interwencji).

Co to jest PICO?

PICO to schemat rozpisywania pytania badawczego na cztery elementy: P – populacja lub problem (ang. population, patient, problem), I – interwencja (intervention), C – porównanie (comparison) i O – wynik (outcome). Wywodzi się z medycyny opartej na dowodach, w której dobrze zbudowane pytanie kliniczne traktuje się jako punkt wyjścia do decyzji (Richardson i in., 1995). Dziś służy przede wszystkim do planowania przeglądów systematycznych i badań interwencyjnych.

Przykład

  • P: studenci z wysokim lękiem przed egzaminami;
  • I: 8-tygodniowy trening uważności online;
  • C: lista oczekujących;
  • O: nasilenie lęku w kwestionariuszu po 8 tygodniach.

Pytanie: „Czy u studentów z wysokim lękiem egzaminacyjnym 8-tygodniowy trening uważności online zmniejsza nasilenie lęku po 8 tygodniach bardziej niż oczekiwanie na trening?”. Taki zapis od razu podpowiada hipotezę, schemat badania i zmienną zależną.

Do czego się przydaje

W przeglądzie elementy PICO wyznaczają kryteria włączenia i wyłączenia oraz grupy słów do strategii wyszukiwania. W badaniu własnym porządkują rozdział metodologiczny: kogo badasz, co porównujesz i co mierzysz.

Warianty

  • PICOS rozszerza PICO o dodatkowy element S; w badaniu Methley i in. (2014) były to terminy opisujące badania jakościowe. Autorzy porównali w wyszukiwaniu badań jakościowych PICO, PICOS i SPIDER: PICO miało najwyższą czułość, SPIDER najwyższą swoistość, a PICOS wypadało pośrodku. Autorzy zalecają PICO do wyczerpującego wyszukiwania, a PICOS, gdy czas i zasoby są ograniczone.
  • PECO zastępuje interwencję ekspozycją (exposure), np. na zanieczyszczenie powietrza. Morgan i in. (2018) proponują go do pytań o związek ekspozycji środowiskowych, zawodowych czy żywieniowych ze zdrowiem, częstych w badaniach kohortowych.

Jak opisać w pracy

Pytanie przeglądu sformułowano według schematu PICO: populacja – studenci z wysokim lękiem egzaminacyjnym, interwencja – trening uważności, porównanie – brak treningu lub lista oczekujących, wynik – nasilenie lęku po zakończeniu treningu. Elementy te wyznaczyły kryteria włączenia i strategię wyszukiwania.

Na co uważać

Nie każde pytanie pasuje do PICO – pytania o doświadczenia lub mapowanie literatury lepiej oprzeć na schematach przeglądu zakresu (scoping review). Określ wynik konkretnie: narzędzie i czas pomiaru, a nie ogólnie „samopoczucie”.

Najczęstsze pytania

Co oznaczają litery w skrócie PICO?

P – populacja lub problem, I – interwencja, C – porównanie (comparison), O – wynik (outcome). Razem określają, kogo dotyczy pytanie, co się porównuje i jaki efekt się mierzy.

Czy w pytaniu PICO zawsze musi być porównanie?

Nie zawsze. Gdy brak naturalnej grupy porównawczej, C pomija się lub zapisuje jako „brak interwencji”. W pytaniu o skuteczność warto jednak nazwać porównanie, bo od niego zależy wielkość efektu.

Czym PECO różni się od PICO?

W PECO zamiast interwencji jest ekspozycja, np. na hałas lub dietę. Stosuje się go w pytaniach o związek czynników, na które badacz nie przydziela uczestników, ze zdrowiem.

Powiązane hasła

Poradniki, w których użyjesz tego pojęcia

Potrzebujesz wsparcia w analizie danych?

Wybierz ofertę dopasowaną do pracy dyplomowej albo profesjonalnego projektu naukowego.

Wyceń analizęOferta dla studentów

Bibliografia i dalsza literatura naukowa (APA 7)

  1. Methley, A. M., Campbell, S., Chew-Graham, C., McNally, R., & Cheraghi-Sohi, S. (2014). PICO, PICOS and SPIDER: A comparison study of specificity and sensitivity in three search tools for qualitative systematic reviews. BMC Health Services Research, 14(1), Article 579. https://doi.org/10.1186/s12913-014-0579-0 ● Otwarty dostęp
  2. Morgan, R. L., Whaley, P., Thayer, K. A., & Schünemann, H. J. (2018). Identifying the PECO: A framework for formulating good questions to explore the association of environmental and other exposures with health outcomes. Environment International, 121, 1027–1031. https://doi.org/10.1016/j.envint.2018.07.015 ● Otwarty dostęp
  3. Richardson, W. S., Wilson, M. C., Nishikawa, J., & Hayward, R. S. (1995). The well-built clinical question: A key to evidence-based decisions. ACP Journal Club, 123(3), A12–A13. https://doi.org/10.7326/acpjc-1995-123-3-a12

Cytowania BibTeX

@article{methley2014pico, author={Methley, Abigail M. and Campbell, Stephen and Chew-Graham, Carolyn and McNally, Rosalind and Cheraghi-Sohi, Sudeh}, title={{PICO, PICOS and SPIDER: A comparison study of specificity and sensitivity in three search tools for qualitative systematic reviews}}, journal={BMC Health Services Research}, year={2014}, volume={14}, number={1}, eid={579}, doi={10.1186/s12913-014-0579-0}}
@article{morgan2018identifying, author={Morgan, Rebecca L. and Whaley, Paul and Thayer, Kristina A. and Schünemann, Holger J.}, title={{Identifying the PECO: A framework for formulating good questions to explore the association of environmental and other exposures with health outcomes}}, journal={Environment International}, year={2018}, volume={121}, pages={1027--1031}, doi={10.1016/j.envint.2018.07.015}}
@article{richardson1995wellbuilt, author={Richardson, W. S. and Wilson, M. C. and Nishikawa, J. and Hayward, R. S.}, title={{The well-built clinical question: A key to evidence-based decisions}}, journal={ACP Journal Club}, year={1995}, volume={123}, number={3}, pages={A12--A13}, doi={10.7326/acpjc-1995-123-3-a12}}
R